Chuyên
trang
Chuyến tông
du Hoa Kỳ của ĐTC Bênêđictô XVI từ ngày 15 - 21/04/2008
Đức Thánh Cha viếng thăm Hoa Kỳ: ngày 17 và 18-4-2008
![]() |
| Gặp gỡ liên tôn tại Washington |
![]() |
| Các nữ tu đón ĐTC tại phi trường John Kenedy |
![]() |
| ĐTC tại diễn đàn LHQ |
![]() |
| ĐTC ban phép lành cho lá cờ LHQ |
![]() |
| ĐTC ký sổ lưu niệm LHQ |
![]() |
| ĐTC đọc diễn văn tại LHQ |

Trong
diễn văn trước đại hội đồng, ĐTC lần lượt đề cập đến vai trò của LHQ, sự cần
thiết phải có sự hoạt động đồng thuận để thăng tiến tình liên đới quốc tế,
và cần có sự phù hợp giữa khoa học và luân lý. Trong bối cảnh kỷ niệm 60 năm
công bố Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền, ĐTC đặc biệt nhấn mạnh tới các quyền
con người và nền tảng của các quyền này ở nơi luật luân lý tự nhiên. Ngài
không quên khai triển các chiều kích của quyền tự do tôn giáo và kêu gọi
hoàn toàn tôn trọng quyền này.
Trước tiên về vai trò của LHQ, ĐTC nói: ”LHQ cụ thể hóa khát vọng ”có một tổ
chức ở cấp độ cao, có tầm mức quốc tế” (JPII, Sollicitudo rei socialis, 43),
phải được soi sáng và hướng dẫn do nguyên tắc phụ đới, và có khả năng đáp
ứng các đòi hỏi của gia đình nhận loại, nhờ những qui luật quốc tế hữu hiệu
và thiết lập những cơ cấu có khả năng đảm bảo sự diễn tiến hòa hợp trong đời
sống thường nhật của các dân tộc. Điều này càng cần thiết hơn trong bối cảnh
hiện nay, qua đó người ta đang cảm nghiệm một sự nghịch lý hiển nhiên: sự
đồng thuận đa phương giữa các nước tiếp tục bị khủng hoảng vì nó còn phải
tùy thuộc những quyết định của một số nhỏ, trong khi những vấn đề của thế
giới đòi cộng đồng quốc tế phải có những cuộc can thiệp dưới hình thức những
hoạt động chung”.
”Thực vậy, những vấn đề an ninh, các đối tượng phát triển, giảm bớt chênh
lệch ở bình diện địa phương và thế giới, việc bảo vệ môi sinh, các nguồn tài
nguyên thiên nhiên và khí hậu, đòi mọi vị hữu trách của đời sống thế giới
phải hành động có phối hợp với nhau, và sẵn sàng làm việc chân thành, trong
niềm tôn trọng công pháp, để thăng tiến tình liên đới tại những miền mong
manh nhất thế giới. Tôi đặc biệt nghĩ đến một số nước Phi châu và các đại
lục khác vẫn còn ở ngoài lề sự phát triển toàn diện đích thực, và có nguy cơ
chỉ cảm nhận được những hậu quả tiêu cực của sự hoàn cầu hóa. Trong bối cảnh
các quan hệ quốc tế, cần phải nhìn nhận vai trò hàng đầu của các qui luật và
các cơ cấu, tự bản chất, nhắm thăng tiến công ích, và bảo tồn tự do của con
người. Những qui luật ấy không giới hạn tự do, trái lại chúng thăng tiến tự
do khi cấm những thái độ và hành động đi ngược công ích, cản trở sự thực thi
hữu hiệu tự do và vì thế làm thương tổn phẩm giá của mọi người. Nhân danh tự
do, cần phải có một sự tương quan giữa quyền lợi và nghĩa vụ.. Ở đây chúng
tôi nghĩ đến cách thức sử dụng những tiến bộ của kỹ thuật. Tuy những tiến bộ
ấy có thể mang lại ích lợi lớn lao cho nhân loại, nhưng một số ứng dụng của
chúng là một sự vi phạm tỏ tưởng trật tự tự nhiên, đến độ không những chúng
trái ngược đặc tính thánh thiêng của sự sống, nhưng còn tước đoạt căn tính
tự nhiên của con người và của gia đình... Vấn đề là không bao giờ phải chọn
lựa giữa khoa học và luân lý, nhưng đúng hơn là chấp nhận một phương pháp
khoa học thực sự tôn trọng các qui luật của luân lý đạo đức”.
Bảo vệ dân chúng
ĐTC nói đến nghĩa vụ của mọi Quốc gia trong việc bảo vệ dân chúng của mình
chống lại những vi phạm trầm trọng và tái diễn đối với các quyền con người,
cũng như những hậu quả của các cuộc khủng hoảng nhân đạo vì những thiên tai
do hoạt động của con người gây nên: ”Nếu các quốc gia không có khả năng thực
hiện sự bảo vệ ấy, thì cộng đồng quốc tế có nghĩa vụ phải can thiệp với
những phương thế mà Hiến chương của LHQ và các văn kiện công pháp quốc tế đã
dự trù, theo mức độ hoạt động ấy tôn trọng các nguyên tắc của trật tự quốc
tế, thì nó không thể bị giải thích như một sự cưỡng bách bất công, hoặc một
sự giới hạn chủ quyền quốc gia. Trái lại, chính sự dửng dưng hoặc không can
thiệp mới là điều gây thiệt hại đích thực”.
ĐTC cũng nhắc đến biến cố kỷ niệm 60 năm Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền. Văn
kiện này là kết quả một sự đồng qui của các truyền thống văn hóa và tôn giáo
khác nhau, tất cả đều muốn đặt con người ở trung tâm các tổ chức, các luật
lệ và hoạt động của xã hội, và coi nhân vị con người như điều thiết yếu đối
với thế giới văn hóa, tôn giáo và khoa học.. .Các quyền được nhìn nhận và
trình bày trong bản Tuyên ngôn được áp dụng cho tất cả mọi người, vì nguồn
gốc chung của con người, vốn là điểm nòng cốt trong ý định sáng tạo của
Thiên Chúa đối với thế giới và lịch sự. Các quyền ấy có nền tảng nơi luật tự
nhiên được ghi khắc trong tâm hồn con người và hiện diện trong các nền văn
hóa và văn minh khách nhau. Tách rời các quyền con người ra khỏi bối cảnh ấy
có nghĩa là thu hẹp phạm vi của nó và chiều theo một quan niệm duy tương
đối, cho rằng ý nghĩa và sự giải thích các quyền con người có thể thay đổi,
và đặc tính phổ quát của các quyền ấy có thể bị phủ nhận nhân danh những
quan niệm khác nhau về văn hóa, chính trị, xã hội và cả tôn giáo nữa.
ĐTC xác quyết rằng việc thăng tiến các quyền con người vẫn là một chiến lược
hữu hiệu nhất để lấp đầy hố chênh lệch giữa các nước và các nhóm xã hội, và
để củng cố an ninh. Thực vậy, nạn nhân của lầm than và tuyệt vọng, khi phẩm
giá của họ bị người ta chà đạp và những thủ phạm như thế không bị trừng
phạt, họ dễ trở thành mồi cho những kẻ chủ trương dùng bạo lực và trở thành
những người phá hủy hòa bình”.
Đề cập đến tự do tôn giáo, ĐTC khẳng định rằng:
”Dĩ nhiên các quyền con người cũng phải bao gồm cả quyền tự do tôn giáo,
được hiểu như một sự diễn tả chiều kích vừa cá nhân và cộng đoàn, viễn tượng
này phải làm nổi bật sự đơn nhất của con người, đồng thời phân biệt rõ ràng
giữa chiều kích công dân và chiều kích tín hữu... Vì thế, không thể tưởng
tượng được các công dân phải chịu mất một phần của mình, tức là niềm tin của
họ, để trở thành những công dân tích cực. Không bao giờ cần phải chối bỏ
Thiên Chúa để được hưởng các quyền của mình. Nhất là cần phải bảo vệ các
quyền liên quan đến tôn giáo, nếu chúng bị coi như đối nghịch với một ý thức
hệ thế tục đang thịnh hành hoặc những lập trường tôn giáo của đa số có tính
chất loại trừ tôn giáo khác. Sự bảo đảm hoàn toàn tự do tôn giáo không thể
bị thu hẹp vào việc tự do làm việc thờ phượng, nhưng còn phải để ý đến chiều
kích công cộng của tôn giáo và làm sao để các tín hữu có thể tham gia vào
việc xây dựng trật tự xã hội. Hiện nay họ thực sự thi hành điều đó, ví dụ
qua sự dấn thân hữu hiệu và quảng đại trong một hệ thống rộng lớn các sáng
kiến, từ các đại học, các học viện khoa học và trường học, cho đến các cơ
cấu thăng tiến sức khỏe các các tổ chức bác ái, phục vụ những người nghèo
khổ nhất và những người bị bỏ rơi. Từ chối nhìn nhận sự đóng góp cho xã hội
ăn rễ nơi chiều kích tôn giáo và trong sự tìm kiếm Đấng Tuyệt Đối, có nghĩa
là dành ưu tiên cho thái độ cá nhân chủ nghĩa và như thế là làm băng hoại sự
đơn nhất của con người.
Và ĐTC kết luận rằng: ”Sự hiện diện của tôi giữa Đại hội đồng này là dấu chỉ
nói lên lòng quí chuộng của tôi đối với LHQ và bày tỏ mong ước rằng tổ chức
này ngày càng có thể là dấu chỉ đoàn kết giữa các quốc gia và là một dụng cụ
phục vụ toàn thể gia đình nhân loại. Sự hiện diện này cũng biểu lộ ý chí của
Giáo Hội Công Giáo đóng góp vào những quan hệ quốc tế, làm sao để mọi người
và toàn thể các dân tộc cảm thấy tầm quan trọng của họ. LHQ tiếp tục là một
nơi ưu tiên trong đó Giáo Hội cố gắng chia sẻ kinh nghiệm của mình về tình
người, vốn đã được chín mùi qua bao thế kỷ giữa cac dân tộc thuộc mọi chủng
tộc và văn hóa, và dành kinh nghiệm ấy cho mọi thành phần của cộng đồng quốc
tế. Kinh nghiệm và hoạt động ấy, nhắm đạt được tự do cho mọi tín hữu và cũng
nỗ lực làm cho các quyền của con người được bảo vệ một cách hữu hiệu hơn.”
Sau bài diễn văn trên đây, ĐTC còn hội kiến riêng với ông chủ tịch Đại hội
đồng LHQ, Chủ tịch Hội đồng bảo an, và ngài gặp 60 quan chức của LHQ. Trong
dịp này, ĐTC đánh giá cao hoạt động của các quan chức và nhân viên tổ chức
quốc tế này, cũng như nhắc đến nhiều nhân viên LHQ đã hy sinh trong khi thi
hành sứ mạng, kể các các binh sĩ bảo hòa. Chẳng hạn, nguyên trong năm 2007
đã có 42 người hy sinh trong chiều hướng đó.
Rời LHQ, ĐTC đã về trụ sở Phái Bộ quan sát thường trực của Tòa Thánh cạnh
LHQ để dùng bữa vào lúc 2 giờ chiều.
Lúc quá 5 giờ chiều, ngài đã hoạt động trở lại, và viếng thăm Hội đường Do
thái Công viên Phía Đông, chỉ cách trụ sở phái bộ Tòa Thánh nửa cây số. Sau
đó, ngài đến Nhà thờ thánh Giuse ở khu vực Manhattan để chủ sự cuộc gặp gỡ
đại kết dưới hình thức một buổi phụng vụ Lời Chúa với 250 đại diện của 10
cộng đồng Kitô.
Theo G. Trần Đức Anh OP
Vietcatholic News