Năm Thánh Linh Mục 19.6.2009 - 19.6.2010

 Ơn gọi Linh mục

Trong buổi tiếp kiến Bộ giáo sĩ sáng 16.3.2009 ĐTC Bênêđictô XVI đã tuyên bố mở 'Năm Linh Mục' từ ngày 19.6.2009 đến 19.6.2010.

Mục đích của ý định này đã được ĐTC nói rõ: 'Để tạo điều kiện thuận lợi cho các linh mục (Linh mục) hướng về sự trọn lành thiêng liêng là điều mà hiệu năng sứ vụ của các vị lệ thuộc, tôi quyết định mở năm đặc biệt 'Năm Linh Mục’ từ ngày 19.6 tới đây cho đến ngày 19.6.2010. Đây cũng là dịp kỷ niệm 150 năm thánh Gioan Maria Vianney, Cha sở họ Ars, qua đời. Người là mẫu gương đích thực của vị Mục Tử phục vụ đoàn chiên Chúa Kitô.” Bộ giáo sĩ sẽ cổ võ và phối hợp những sáng kiến linh đạo và mục vụ hữu ích để ngày càng giúp cảm nghiệm về tầm quan trọng của vai trò và sứ mạng của Linh mục trong Giáo Hội và trong xã hội ngày nay.

Nhằm hưởng ứng sáng kiến của ĐTC, và cũng để góp phần suy tư về đời sống và chức vụ Linh mục, chúng tôi xin chia sẻ vài điều góp nhặt trên bước đường theo đuổi ơn gọi Linh mục.

I. Ơn Gọi Linh Mục đến từ Thiên Chúa

Khi xác quyết ơn gọi Linh mục đến từ Thiên Chúa, chúng ta nhấn mạnh vai trò khởi xướng của Thiên Chúa trong hành trình của ơn gọi Linh mục. Lời mời gọi của Thiên Chúa luôn luôn đi bước trước. Chúa Giêsu cho các môn đệ Ngài biết, chính Ngài đã chọn họ: “Không phải anh em đã chọn Thầy, nhưng chính Thầy đã chọn anh em” (Ga 15,16). Không phải các Linh mục đã chọn Chúa cho bằng chính Chúa đã kêu gọi, đã tuyển chọn họ bằng ân sủng và tình yêu của Ngài. Thiên Chúa khởi xướng, con người đáp trả.

Sau khi “đã thức suốt đêm cầu nguyện cùng Thiên Chúa” (Lc 6,12), “Chúa Giêsu đã chọn gọi những kẻ Người muốn” (Mc 3,13). Chúa Giêsu chọn họ không phải vì họ là những người thánh thiện, giàu sang, có địa vị trong xã hội, có học vấn uyên bác. Ngài chọn họ chỉ vì ý muốn của Ngài. Sách Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo số 1578 lưu ý: “Không ai có quyền đòi được chịu chức thánh. Phải được Chúa kêu gọi” (x. Dt 5,4).

Điều đầu tiên phải nhớ đến khi nói về các linh mục, là họ được Thiên Chúa kêu gọi. Theo Cha Maciel, không linh mục nào tạo nên ơn gọi của mình. Ơn gọi đó cũng không tùy thuộc sở thích hay cảm quan riêng của họ. Họ hoàn toàn tự do và ý thức khi bước vào chủng viện hay nhà dòng, nhưng sáng kiến đó không bắt đầu từ họ. Ơn gọi Linh mục không phải là chuyện may rủi, cũng không là một tuyển chọn máy móc, nhưng là một sự bày tỏ tình yêu của Thiên Chúa.

Tình yêu thì ‘cho không biếu không’. Không ai mua bán tình yêu. Ơn gọi Linh mục khởi đi từ tình yêu Thiên Chúa. Cho nên không ai có thể mua bán chức Linh mục. Đức Cha Phanxicô Xaviê Lê văn Hồng, trong một dịp giảng tỉnh tâm cho các Linh mục, đã nói: “Linh mục là người của Thiên Chúa vì ơn gọi linh mục hoàn toàn phát xuất từ Thiên Chúa.” Và Ngài nhấn mạnh: “Ơn gọi linh mục là một ơn gọi của trời và từ trời. Con người không thể mua bán chức linh mục bằng tiền của, vàng bạc.”

Trong ‘Sứ điệp Ngày Thế giới cầu cho Ơn gọi’ được cử hành vào Chúa nhật Chúa Chiên Lành (2009) với chủ đề “Tín thác nơi sáng kiến của Thiên Chúa và lời đáp trả của con người”, ĐTC Benedict XVI kêu gọi chúng ta hãy cảm tạ Chúa vì ngày nay Chúa vẫn tiếp tục kêu gọi những người thợ vào làm việc trong vườn nho của Ngài. Mặc dù tại một số miền trên trái đất, có sự thiếu thốn Linh mục một cách đáng lo âu, và có những khó khăn, chướng ngại trên con đường của Giáo Hội, nhưng chúng ta được nâng đỡ nhờ xác tín không lay chuyển, rằng chính Chúa hướng dẫn chúng ta kiên vững trên những nẻo đường trần thế tiến về sự viên mãn chung kết của Nước Chúa. ĐTC xác quyết: “Thiên Chúa tự do chọn lựa và mời gọi những người thuộc mọi nền văn hóa và tuổi tác bước theo Ngài, theo những kế hoạch khôn dò của lòng yêu thương từ bi của Ngài”.

Vì phát xuất từ trời cao nên ơn gọi linh mục mang tính huyền nhiệm.

II. Huyền Nhiệm của Ơn Gọi Linh Mục

Trong dịp mừng Kim Khánh Linh Mục (1996), ĐGH Gioan Phaolô II đã viết ở ngay đoạn đầu của quyển ‘Ân huệ và Mầu nhiệm’ (Gift and Mystery): “Nơi mức độ sâu thẳm nhất, mỗi ơn gọi linh mục là một mầu nhiệm lớn lao.” (At its deepest level, every vocation to the priesthood is a great mystery). Trong đoạn kế tiếp Ngài nói: “ Mỗi ơn gọi là một mầu nhiệm của sự tuyển chọn của Thiên Chúa” (A vocation is a mystery of divine election).

Không nên quá cường điệu thần thánh hóa con người linh mục, nhưng cần xác định rõ tính huyền nhiệm trong ơn gọi Linh mục. Có thể con người có ước muốn. Nhưng ước muốn đó khởi đầu thế nào và diễn tiến ra sao? Chỉ có Chúa biết. Chỉ có Chúa toàn quyền quyết định. Chúng ta không thể dò thấu ý định của Ngài: “Quyết định của Người, ai dò cho thấu ! Đường lối của Người, ai theo dõi được! Thật vậy, ai đã biết tư tưởng của Chúa ? Ai đã làm cố vấn cho Người? Ai đã cho Người trước, để Người phải trả lại sau? Vì muôn vật đều do Người mà có, nhờ Người mà tồn tại và quy hướng về Người” (Rm 11,33-36).

Nhiều khi người ta thắc mắc tại sao Chúa gọi người này mà không gọi người kia, tại sao Chúa chọn kẻ này mà không chọn kẻ nọ. Tại sao có nhiều người xem ra ‘xứng đáng’ mà lại không được Chúa chọn? Thật là huyền nhiệm! Chúa chỉ có thể trả lời chúng ta rằng: “Tư tưởng của Ta không phải là tư tưởng của các ngươi, và đường lối các ngươi không phải là đường lối của Ta. Trời cao hơn đất bao nhiêu, thì đường lối của Ta cũng cao hơn đường lối các ngươi, và tư tưởng của Ta cũng cao hơn tư tưởng các ngươi bấy nhiêu” (Is 55, 8-9).

Có một linh mục chia sẻ cảm nghiệm về Tình yêu nhưng không của Thiên Chúa đã chọn gọi mình. Ngài thấy có nhiều anh em đồng bạn thông minh và lỗi lạc hơn mình, có những người đạo đức và thánh thiện hơn mình nhiều, mà không được chọn. Ơn gọi dành cho các Linh mục không đến do một công trình nào của họ, nhưng hoàn toàn do Tình yêu Thiên Chúa. Tình yêu vẫn mãi là một cái gì cao siêu và huyền nhiệm khiến chúng ta không thể thấu hiểu được. Cũng như có khi chúng ta thắc mắc tại sao anh nầy cưới chị kia hay tại sao chị thế ấy mà đi lấy anh thế nầy. Đó là huyền nhiệm của Tình yêu.

Tính cách huyền nhiệm nổi rõ ngay từ bước đầu của ơn gọi Linh mục và sẽ thể hiện trong cuộc đời và khi thi hành sứ vụ Linh mục. Linh mục bắt đầu cuộc hành trình ơn gọi trong tinh thần phó thác, như Abraham ra đi mà không biết mình đi đâu.

Qua mọi nẻo đường của sứ vụ, Linh mục luôn cảm nhận Thiên Chúa, Đấng Vô Hình, luôn đồng hành và nâng đỡ mình. Linh mục thi hành sứ vụ không phải bằng sức lực và khả năng của riêng mình, nhưng nhờ quyền năng và ân sủng của Thiên Chúa. Người đón nhận ơn gọi bao giờ cũng mở mình ra cho Thiên Chúa trong một chiều sâu mà họ không hề biết trước.

Với trào lưu dân chủ, người ta coi linh mục cũng giống như mọi người. Theo khuynh hướng công nghiệp hóa, Linh mục chỉ là 1 bộ phận trong guồng máy của Giáo hội. Trong một thế giới tục hóa, Linh mục chỉ là 1 nhân viên trong hệ thống phân công xã hội.

Tuy nhiên, ơn gọi linh mục không phải là một nghề nghiệp trong kinh tế thị trường. “Một linh mục công giáo mang nơi mình một mầu nhiệm lớn, đến độ ông không thể tự định nghĩa như chuyên viên trong một nghề nào hay như một chức năng xã hội nào. Vị linh mục được một tiếng gọi từ trên nắm bắt, để dành riêng cho Thiên Chúa và tha nhân một cách siêu nhiên” (Jean-Marc Bot).

Ơn gọi Linh mục phát xuất từ Tình yêu huyền nhiệm của Thiên Chúa nên là một món quà tuyệt diệu.

III. Ơn Gọi Linh Mục là Một Món Quà

Đứng trước sự kiện khan hiếm Linh mục ở nhiều nơi trên thế giới, ơn gọi Linh mục thật là món quà Thiên Chúa ban cho giáo hội. Một nữ tu, gần ba mươi năm lặn lội với bà con trong các vùng kinh tế mới không có Linh mục, đã nói lên cảm nghỉ: “Linh mục là món quà vô giá mà không bao giờ chúng ta có thể cám ơn Chúa cho đủ.” Chị nữ tu ấy cũng nhận định rằng: “Tích cực giúp đỡ và cầu nguyện cho các linh mục, đó là điều tối thiểu sau khi mình đã hưởng nhờ quá nhiều ân đức của họ”. Bà Madeleine Delbrêl (1904-1964), một “khuôn mặt toả sáng” của công giáo Pháp thế kỷ XX, đã thốt lên: “Món quà lớn nhất mà người ta có thể dâng, đó là một linh mục xứng với danh hiệu của mình.”

Trong thư gửi cho các Linh mục dịp Thứ Năm Tuần Thánh năm 1979, ĐGH Gioan Phaolô II nhắc nhở các Linh mục hãy nghĩ đến những nơi đang thiếu thốn Linh mục, nhiều nơi không có Thánh Lễ vì không có Linh mục dâng lễ, nhiều tâm hồn bơ vơ, lạc hướng vì không có Linh mục chăn dắt…

Hơn nữa, ơn gọi Linh mục thật là món quà tuyệt vời cho những ai được Thiên Chúa kêu gọi vào tác vụ Linh mục. Qua bí tích truyền chức, Linh mục nên đồng hình đồng dạng với Đức Kitô, lãnh nhận “quyền bính thiêng liêng”, tức là tham dự vào quyền bính mà Đức Kitô dùng để hướng dẫn Hội Thánh. Thiên Chúa là Đấng đã chọn gọi các Linh mục, cũng sẽ ban cho họ ân sủng và sức mạnh của Thánh Thần để thi hành nhiệm vụ. Thiên Chúa muốn thực hiện những điều kỳ diệu và biểu lộ quyền năng cứu độ của Ngài qua các Linh mục, là những chiếc bình đất dễ vỡ. Phải có đời đời để tạ ơn vì đã được làm Linh mục.

Theo ĐGH Gioan Phaolô II, ơn gọi Linh mục là một món quà vượt quá giới hạn của con người. Đứng trước sự cao cả của món quà đó, các Linh mục cảm thấy sự bất xứng của mình. (x. Gift and Mystery).

IV. Sự Bất Xứng của Con Người

Sách Giáo Lý Hội Thánh Công Giáo số 1578 nói rằng: “Không ai được coi mình là xứng đáng với chức vụ này.” Do đó các Linh mục phải luôn sống khiêm tốn, luôn luôn cùng với Mẹ Maria chúc tụng Chúa vì đã đoái thương nhìn đến thân phận hèn mọn, vì “Đấng Toàn năng đã làm cho tôi những điều trọng đại”.

Khi nêu lên tính cách cao trọng của chức Linh mục có thể làm cho các Linh mục ảo tuởng mình đã được “nâng lên hàng khanh tướng” rồi có những thái độ quan liêu, những hành xử cao ngạo, những lời nói hống hách. Trái lại, Linh mục phải khiêm tốn trước mặt Thiên Chúa và khiêm tốn đối với con người, biết cảm thông với người khác vì chính mình cũng đầy yếu đuối: “Vị ấy có khả năng cảm thông với những kẻ ngu muội và những kẻ lầm lạc, bởi vì chính người cũng đầy yếu đuối; mà vì yếu đuối, nên người phải dâng lễ đền tội cho dân thế nào, thì cũng phải dâng lễ đền tội cho chính mình như vậy” (Dt 5,2).

ĐTC Benedict XVI trong Thánh Lễ Truyền Dầu Thứ Năm Tuần Thánh (2009), đã nói với các Linh mục: “Có sự kiêu hãnh hủy hoại và sự tự phụ làm băng hoại mọi cộng đoàn. Chúng ta có biết học từ Chúa Kitô sự khiêm nhường ngay chính, tương ứng với sự thật về bản tính chúng ta?”

Bản chất của ơn gọi Linh mục sẽ được hiểu rõ hơn khi được nhìn trong bối cảnh của ơn gọi người Kitô hữu.

V. Ơn Gọi Linh Mục trong Ơn Gọi Người Kitô Hữu

Trong Công đồng Vaticanô II, Hiến chế tín lý về Giáo hội là văn kiện then chốt, giúp làm sáng tỏ bản chất thần học của Giáo hội, vì trước đó, vấn đề bản tính Giáo Hội đã trở thành trọng tâm của các cuộc tranh luận về thần học. Với cái nhìn mới về Giáo hội, vai trò Linh mục cũng được xem xét một cách sâu sát và cũng mở rộng hơn. Theo đó, chúng ta cần tập chú vào ơn gọi Linh mục chủ yếu từ nhãn quan ơn gọi căn bản của mọi Kitô hữu và trong cái nhìn tổng thể của mầu nhiệm Giáo hội.

Cha Bernard Haring, sau 56 năm trong chức vụ Linh mục, nhận thấy rằng Công đồng đã sải những bước dài vượt qua não trạng giáo sĩ trị in hằn từ bao đời, một não trạng đánh giá cao các linh mục và đánh giá thấp người giáo dân. Ngài đã nói lên xác tín của Ngài: “Người linh mục không thể hiểu rõ ơn gọi của mình nếu không có một nhận thức đúng mức và một lòng kính trọng sâu sắc đối với ơn gọi của mọi Kitô hữu.” (x. ‘Giáo hội cần loại Linh mục nào?’ do Lm. Lê Công Đức chuyển ngữ).

Điều này chúng ta có thể thấy qua Thư gửi tín hữu Do thái: Linh mục “là người được chọn giữa loài người, và được đặt lên làm đại diện cho loài người, trong các mối tương quan với Thiên Chúa.” (Dt 5,1) Ơn gọi không bao giờ tách biệt các Linh mục ra khỏi cộng đồng tín hữu để “ăn trên ngồi trước” hay để sống xa cách, nhưng để ở giữa họ và phục vụ họ. Lý do sự hiện hữu của Linh mục là để phục vụ Dân Chúa. Chức Linh mục không phải là một bước đi lên trong bậc thang xã hội, nhưng là một sự dấn thân đặc biệt, trong khiêm nhường phục vụ, đến với con người để trở thành “một người ở giữa mọi người”.

Kết: Với sáng kiến của ĐGH Benedict XVI, dành riêng một ‘năm linh mục’, Giáo hội có cơ hội suy tư, đào sâu và cũng cố chức vụ và đời sống Linh mục. Chúng ta cần trở về với căn tính Linh mục nơi Đức Kitô, Linh Mục Thượng Phẩm và là nguyên mẫu của các Linh mục.

Theo LM. Phêrô Lê Quang Phú

Vietcatholic News